Ben Tiggelaar
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsWebshopContact
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsContact

< Terug naar overzicht

Herfst, Belastingdienst en optimisme

Gepubliceerd op: 20/10/2016

Het gazon dat ik vanuit mijn werkkamer zie ligt weer vol met herfstbladeren. De kinderen snotteren en hoesten al een hele week. Twee signalen die mij vertellen dat ik de komende maanden opnieuw mijn best moet doen om optimistisch te blijven. Zolang ik het maar niet overdrijf.

Werk kan niet zonder optimisme. Als je de computer aanzet zonder enige hoop dat het iets uitmaakt wat je vandaag gaat doen, komt er niets uit je handen. Psychologen geloven dat optimisme niet alleen gelukkiger en gezonder maakt, maar doorgaans ook leidt tot betere werkprestaties. Dat geldt met name in beroepen waar je regelmatig te maken krijgt met tegenslagen (zeg maar: elk beroep).

Daarnaast kent optimisme ook een morele dimensie. Filosofen als Immanuel Kant, Karl Popper en voormalig Denker des Vaderlands René Gude zagen optimisme als een voorwaarde voor het streven naar een betere wereld. "Optimismus ist Pflicht," zei Popper. "Je moet je richten op de dingen die gedaan moeten worden en waarvoor je verantwoordelijk bent." We mogen niet lijdzaam toezien hoe de wereld naar de knoppen gaat, maar moeten geloven dat onze keuzes ertoe doen en in actie komen.

Optimisme mag dan goed zijn. Een al te rooskleurige visie op jezelf en de wereld leidt juist weer tot problemen. Zo liet onderzoek van Duke University zien dat de meest optimistische mensen vaak domme investeringsbeslissingen nemen, minder sparen en vaker roken.

Overdreven optimisme leidt ook tot slechte managementbeslissingen. Tot investeringen, overnames en reorganisaties die gierend uit de klauwen lopen. Neem de huidige crisis bij de Belastingdienst, waar veel meer mensen gebruikmaken van een vertrekregeling dan gedacht. Blijkbaar heeft de leiding het werkplezier binnen de club flink overschat.

Optimisme kan niet zonder gezond realisme. In het geval van de belastingambtenaar: wat zou jij doen als je jaren van reorganisaties achter de rug hebt, boven de 60 bent (= kansloos op de arbeidsmarkt) en ook nog eens een baan hebt waarmee je op feestjes altijd alleen zit?

Laat ik er nog een andere filosoof bijhalen. Volgens Aristoteles is een deugd het juiste midden tussen twee extremen. Zo probeer ik de balans te vinden tussen naïviteit en cynisme.

Naïviteit, overdreven optimisme en blije eikeligheid willen de pijn in de wereld niet zien, terwijl dat juist vaak noodzakelijk is om in actie te komen. Zonder ellende geen verlossing en dankbaarheid.

Cynisme, overdreven pessisme en azijnpisserij willen het schone en goede niet zien. De cynicus lacht om geloof, hoop en liefde. Niemands opvatting acht hij geloofwaardig, behalve zijn eigen. Uit angst om zich kwetsbaar te tonen.

Het is verstandig om jezelf te trainen in, noem het maar, realistisch optimistische denkgewoontes. Zoals het zoeken naar factoren in je werk die je wél kunt beïnvloeden of het benoemen van gebeurtenissen en omstandigheden waar je tóch dankbaar voor bent.

Zo kun je een beetje positieve invloed hebben op je eigen denken en handelen. En daarmee misschien een klein beetje positieve invloed op de mensen en de wereld om je heen. Ook in de herst. Zelfs bij de Belastingdienst.

Ben Tiggelaar

(Verschenen als column in NRC Handelsblad)

Dit artikel delen op:

5 Meest gelezen blogs:

Dé bottleneck in elk bedrijf 02/05/2016
"Medewerkers in functiegroep 3 moeten wat betreft de competentie omgevingsbewustzijn op het niveau 'expert' zitten." Als ik zo'n zin lees weet ik het heel zeker: ik wil nooit meer in loondienst. Elk jaar neem ik tientallen plannen ... Lees verder

Meer kans op een baan met een `Donald Duck`-ervaring 03/05/2013
Een tijdje geleden vroeg ik deelnemers aan een seminar een persoonlijke ervaring uit te wisselen die 'boven verwachting' was. Een man had een prachtverhaal uit zijn kinderjaren. "Ik weet nog goed dat er een belangrijke kleurwedstrijd ... Lees verder

Ergernis nummer één 15/08/2013
Welk managementgedrag vinden we het meest ergerlijk? Wat stoort ons het meest aan onze leidinggevenden? Volgens diverse onderzoeken ergeren we ons het meest wanneer managers hun fouten niet toegeven. Een paar observaties en een paar tips ... Lees verder

Demotiverend én lachwekkend: bedrijfsregels 14/06/2013
- "Vanwege bezuinigingen moeten mensen hier nu zelf koffie, thee én WC-papier van thuis meenemen." - "Bij ons bedrijf mag niemand in een zilverkleurige auto rijden. Alleen de baas. En niemand weet waarom." - "Op iedere afdeling werd ... Lees verder

Drie, eigenlijk twee, pijlers voor succes 26/04/2013
In wezen zijn er slechts drie, eigenlijk maar twee, pijlers voor langdurig zakelijk succes. Dat stellen adviseurs en onderzoekers Michael Raynor en Mumtaz Ahmed in het aprilnummer van de Harvard Business Review. Raynor en Ahmed zijn niet ... Lees verder

< Terug naar overzicht




Trefwoorden

Aristoteles (3)
Belastingdienst (1)
Gedrag (193)
Immanuel Kant (1)
Karl Popper (1)
NRC (269)
Optimisme (5)
Realisme (1)
René Gude (1)
Verandering (119)

MBA in één dag CD-box II

€ 199,00
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
CD-box

€ 199,00
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!

Van: € 14,95
voor: € 9,95
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
Het boek

€ 29,95
Bestel in onze webshop

De beste columns

€ 12,50
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!
Luisterboek met 3 cds

€ 23,95
Bestel in onze webshop

The Core of the Matter

€ 39,95
Bestel in onze webshop

Vól in balans

€ 15,49
Bestel in onze webshop

Doen!

€ 23,49
Bestel in onze webshop

Dromen Durven Doen
op Luister CD + DVD

€ 49,95
Bestel in onze webshop

Dream Dare Do

€ 16,95
Bestel in onze webshop

Träumen, Wagen, Tun

€ 19,90
Bestel in onze webshop

Can Do!

€ 26,95
Bestel in onze webshop